De vraag die we het vaakst krijgen aan de toonbank: waarom voelt dat ene katoen zo anders aan dan het andere, terwijl er op het etiket allebei simpelweg 'katoen' staat? Het antwoord zit in een extra bewerkingsstap. Gemerceriseerd katoen is gewoon katoen dat na het weven een chemisch bad heeft gekregen, meestal met natronloog, waardoor de vezels opzwellen en glad gaan liggen. Het resultaat: een stof met een zijdeachtige glans en een stevigere, gladdere greep dan onbehandeld katoen. In ons assortiment staan beide varianten naast elkaar, en welke je moet hebben hangt af van een paar simpele keuzes. Laten we die stap voor stap doorlopen, net als bij het uitkiezen van linnen stoffen trouwens: eerst weten wat je gaat maken, dan de stof erbij zoeken.

Wil je glans of wil je een matte, natuurlijke look?

Dit is meestal de eerste knop waarop mensen omslaan. Gemerceriseerd katoen heeft een zachte zijdeglans of zelfs een zachte satijnglans, dat verschilt per artikel, en dat komt letterlijk door die merceriseerbehandeling. Wil je een blouse die in het licht een beetje leeft en fonkelt zonder dat het meteen naar synthetisch aanvoelt? Dan pak je de gemerceriseerde variant. Zoek je juist die kalme, ingetogen uitstraling die je kent van een linnen zomerjurk of een klassiek overhemd, dan is gewoon katoen met een matte afwerking je vriend. In ons assortiment is mat de meest voorkomende afwerking binnen gewoon katoen, terwijl de gemerceriseerde stukken bijna allemaal die glans meekrijgen. Test het gerust op een restje voor je een heel kledingstuk knipt: leg beide varianten naast elkaar bij het raam en kijk hoe het licht erop valt.

Ga je iets strak of iets soepels vallend maken?

Katoen rekt in ons assortiment nooit, dat geldt voor beide soorten. Wat wel verschilt, is de val. Gewoon katoen heeft vaak een gemiddelde valling, prettig voor rokken en jurken die een beetje vorm mogen houden. De gemerceriseerde stukken neigen net iets vloeiender, mede dankzij die gladde vezelstructuur na de behandeling. Ga je voor een blouse met een beetje beweging of een jurk die soepel om het lichaam valt, dan werkt gemerceriseerd katoen in je voordeel. Maak je iets waar structuur juist gewenst is, denk aan een overhemd met scherpe kraag of een rok met plooien die blijven staan, dan kies je de stevigere, matte kant. Voor kinderkleding waarbij je juist iets zachts en makkelijks wilt dat niet meteen kreukt, kijk ook even bij onze kinderstoffen, daar zit vaak een prettige middenweg in.

Hoe zwaar moet de stof aanvoelen in de hand?

Beide varianten in ons assortiment zijn overwegend lichtgewicht, met een klein aandeel ultralicht gewicht. Het verschil zit meer in de afwerking dan in het gewicht zelf. Gemerceriseerd katoen komt met een gemerceriseerde afwerking die de stof een gladdere, iets dichtere greep geeft, ook al is het gewicht vergelijkbaar met onbehandeld katoen. Gewoon katoen zie je vaker met een sandwashed of stonewashed afwerking, dat geeft juist een zachtere, iets ruigere, gewassen look die heerlijk zit tegen de huid. Wil je een stof die meteen zacht aanvoelt zonder wasbeurt, ga voor stonewashed. Wil je liever die gladde, iets luxere hand, dan wint gemerceriseerd katoen. Beide zijn ademend, dus voor een zomerse blouse of overhemd zit je met geen van beide fout.

Waarvoor ga je de stof precies gebruiken?

Hier komt het echt bij elkaar. Voor blouses, overhemden en jurken lenen beide soorten zich goed, dat zie je terug in ons assortiment waar deze toepassingen bij bijna elk artikel terugkomen. Ga je iets maken voor woondecoratie, zoals een kussenhoes of tafelloper, dan geeft gemerceriseerd katoen net dat beetje glans dat een interieurstuk chiquer maakt. Denk hierbij ook aan onze decoratiestoffen als je breder wilt kijken dan alleen katoen. Voor beddengoed zie je juist vaker gewoon katoen, prettig mat en zacht tegen de huid tijdens het slapen. Twijfel je nog en wil je eerst gewoon wat lappen in huis hebben om te proberen, kijk dan bij de budgetstoffen, daar vind je regelmatig katoen tussen zitten om rustig te experimenteren zonder dat het meteen een dure misser wordt.

Kort samengevat: welke kant ga jij op?

Wil je glans en een soepele val, ga voor gemerceriseerd katoen. Wil je mat, stevig en klassiek, blijf bij gewoon katoen met een sandwashed of stonewashed afwerking. Beide wassen op dezelfde temperatuur, beide zijn het hele jaar door inzetbaar en beide naai je met een gewone universele naald. Twijfel je nog steeds, knip dan van beide een klein lapje en drapeer het over je hand: je voelt binnen tien seconden welke kant je op wilt. Rek verwacht je van geen van beide, dus voor stretch kijk je toch echt bij katoenen jersey stoffen in plaats van bij deze geweven varianten.

Veelgestelde vragen

Kreukt gemerceriseerd katoen minder dan gewoon katoen?

De gladdere vezelstructuur na het merceriseren zorgt voor een iets dichtere, gladdere greep, waardoor kreuken minder diep intrekken dan bij een ruwere, matte afwerking. Volledig kreukvrij is geen van beide.

Kan ik gemerceriseerd katoen en gewoon katoen samen in één project combineren?

Zeker, zolang je rekening houdt met het valverschil. Combineer bijvoorbeeld een gemerceriseerd voorpand met een matte achterkant, of gebruik de glanzende variant als bies langs een mat hoofdpaneel.

Op welke temperatuur was ik deze stoffen?

Beide soorten katoen in ons assortiment wassen op 30 graden. Houd verder rekening met de afwerking: een sandwashed of stonewashed stof mag je iets ruiger behandelen dan een glanzende gemerceriseerde stof.

Welke naald gebruik ik voor katoen?

Een universele naald in de dikte 70/10 tot 80/12 werkt voor gemerceriseerd katoen en gewoon katoen allebei goed, precies wat je waarschijnlijk al in je naaimachine hebt liggen.